یک‌شنبه 31 شهریور 1398

ایلام، آسمان پربارش و زمین فقیر / آخرین وضعیت سدها پس از سیل

مدیرعامل آب منطقه‌ای استان ایلام گفت: استان در ناحیه نیمه‌خشک واقع شده و با وجود اینکه میانگین بارش در استان ۴۲۰ میلیمتر یعنی تقریباً ۲ برابر میانگین کشوری است اما از حیث منابع آب وضعیت مطلوبی نداریم چرا که آب‌های سطحی به سرعت از دسترس خارج می‌شوند و از لحاظ منابع زیرزمینی هم جزء استان‌های فقیر هستیم.

مهندس «علی پوراحمد» با حضور در ایسنا، اظهار کرد: اصلی‌ترین وظیفه شرکت‌های آب منطقه‌ای تأمین و عرضه‌ی آب است، که این مهم با احداث سازه‌های آبی، از سدهای مخزنی و احداث خطوط انتقال تا ورودی شهرها عملیاتی می‌شود و شرکت‌های آب و فاضلاب وظیفه تصفیه و توزیع آب و احداث شبکه‌های جمع‌آوری و تصفیه فاضلاب را بر عهده دارند.

وی با بیان اینکه وظیفه دیگر شرکت حفاظت از منابع آبی است، تصریح کرد: برابر قانون عدالت توزیع عادلانه آب، شرکت‌های آب منطقه‌ای متولی آب سطحی و زیرزمینی است و هر شخص حقیقی و حقوقی پس از اخذ مجوز از این شرکت‌ها می‌تواند از این منابع استفاده کند.

مدیرعامل آب منطقه‌ای با تاکید بر اینکه وظیفه مهم دیگر شرکت، صیانت و حفاظت از رودخانه‌ها، تالاب‌ها، سواحل، دریاچه‌ها و همه منابع آبی است، تصریح کرد: موضوع آب یک موضوع چند وجهی است و مسائل مربوط به آب جز با همکاری دستگاه‌های اجرایی، قضائی، انتظامی و امنیتی استان حل نخواهد شد و آب منطقه‌ای به هیچ وجه به تنهایی قادر به حل مسائل این حوزه نخواهد بود.

پوراحمد ادامه داد: خوشبختانه تعامل خوبی بین دستگاه‌های اجرایی، قضائی، انتظامی و امنیتی استان در این مورد وجود دارد که ماحصل این تعامل و هم‌افزایی، کمترین دست‌اندازی و تجاوز به حریم رودخانه‌ها و مسیل‌ها و کمترین چاه غیرمجاز در کشور است.

وی گفت: کل چاه‌های غیرمجاز در کشور ۲۹ حلقه که پیگیری‌های لازم در راستای تعیین تکلیف و بعضاً پر ومسلوب‌المنفعه کردن آنها در دست اقدام است.

وی گفت: خوشبختانه جلسات شوری حفاظت از منابع آب به ریاست استاندار به صورت مستمر و ماهیانه و با حضور کلیه مدیران دستگاه‌های ذیربط و دستگاه قضا برگزار می‌شود و نتایج مؤثری هم داشته است.

رئیس هیئت مدیره و مدیرعامل آب منطقه‌ای استان با بیان اینکه در سال گذشته دولت بخشنامه سازگاری با کم‌آبی را تدوین و به استان‌ها ابلاغ کرد، گفت: تدوین این بخشنامه به منزله پذیرفتن تغییر اقلیم، کاهش منابع آب، افزایش دمای هوا، رشد جمعیت و به تبع آن افزایش نیاز به تولید مواد غذایی است، بنابراین از یک طرف کاهش منابع آب و از طرف دیگر نیاز به آب را داریم و باید بین منابع و مصارف تعادل ایجاد کنیم و راهی جز صرفه‌جویی و کاهش مصرف و جلوگیری از پرت منابع نخواهیم داشت و به عبارت دیگر باید خود را با این شرایط وفق داده و سازگار کنیم.

مدیرعامل آب منطقه‌ای استان ایلام، تصریح کرد: در شورای حفاظت در سال ۹۷ مصوب کردیم که ۳۰ درصد از فضاهای سبز شهرها کاهش یابد، الگوی کشت فضای سبزاز پرمصرف به کم مصرف تغییر کند و به سمت گونه‌هایی حرکت کنیم که نیاز آبی کمتری دارند، سیستم آبیاری فضای سبز از سنتی به تحت فشار و قطره‌ای تغییر کند، ساعات آبیاری از ساعات گرم به ساعاتی که هوا خنک‌تر است در نظر گرفته شود و نهایتاً برای آبیاری فضای سبز از آب غیر شرب مانند پساب تصفیه‌خانه‌های فاضلاب و قنوات و چاه‌های فاقد کیفیت استفاده شود.

مدیرعامل آب منطقه‌ای استان ایلام اضافه کرد: بیش از ۹۵ درصد از آب استان در بخش کشاورزی مصرف می‌شود که در این راستا سازمان جهاد کشاورزی استان موظف شد نسبت به تغییر الگوی کشت اقدام کند به نحوی که گونه‌های کم اب طلب، پرآب طلب، پربازده و متناسب با اقلیم استان را جایگزین گونه‌های فعلی کند.

پوراحمد ادامه داد: خوشبختانه استان چهار فصل ایلام برای اغلب گونه‌های گیاهی و پربازده مناسب است و با ترویج کشت‌های گلخانه‌ای با ۱۰ درصد مصرف فعلی می‌توان تا ۱۲ برابر محصول تولید کرد که این موضوع هم به نفع منابع آب است و هم به نفع کشاورزی و رونق تولید و بهبود معیشت کشاورزان را در پی خواهد داشت.

وی اولویت‌بندی تخصیص آب را شرب، صنعت و کشاورزی عنوان و تصریح کرد: با توجه به اهمیت و ضرورت تأمین آب شرب شهرها و روستاها این شرکت طرح تأمین آب شرب و صنعت دراز مدت استان را تدوین و به تصویب شرکت آب و فاضلاب کشور رساند و در وزارت نیرو مطرح و رسیدگی شد و در واقع این طرح نقشه راه استان را اولویت‌بندی و منابع تأمین آب تا افق ۱۴۲۵ است.

مدیرعامل آب منطقه‌ای استان ایلام ادامه داد: با وجود اینکه میانگین بارش استان دو برابر میانگین کشوری است، اما شرایط مطلوبی از حیث منابع آب نداریم که برخی از دلایل این امر این است که در بیشتر گستره‌ی استان دمای هوا و در نتیجه تبخیر بالاست و اراضی مستعد در منطقه خشک و کم‌بارش استان یعنی در مهران و دهلران واقع شده و همچنین صنایع نفت و گاز استان نیز در این شهرستان‌ها واقع شده‌اند که صنایع پرآب طلب هستند و همچنین شیب تند اراضی استان باعث شده تا بارش‌ها به صورت سیلاب به سرعت از دسترس خارج شوند.

پوراحمد تصریح کرد: علاوه بر این موارد اغلب رودخانه‌های مرزی استان به دلایل زمین‌شناسی از کیفیت مطلوبی برخوردار نیستند و توزیع مکانی و زمانی بارش‌ها اصلاً مناسب نیست، بنابراین استان همچنان نیازمند احداث سازه‌های مخزنی است و ما در این راه کارهای زیادی داریم که باید انجام دهیم.

وی درباره فعالیت‌های انجام گرفته شده در سال گذشته گفت: در این سال مطالعات فاز یک سد میان‌تنگ ملکشاهی تکمیل و تخصیص آب برای نیاز صنعت و کشاورزی شهرستان ملکشاهی اخذ شده است.

پوراحمد، رفع ممنوعیت دشت عباس و گرفتن ۲۵ میلیون مترمکعب تخصیص در سال برای تأمین نیازهای متقاضیان را از دیگر فعالیت‌های این سال عنوان کرد و گفت: اعتبار سد مخزنی «سیکان» بعد از ۶ سال تعطیلی اخذ و فعالیت آن از سر گرفته شده است.

وی اخذ مصوبه سد مخزنی «چناره» و قطعی کردن تخصیص آب این طرح برای آب شرب دراز مدت شهرستان‌ها یسیروان، چرداول و ایلام و پیش‌بینی ۲۵۰ میلیارد ریال اعتبار در پیوست قانون بودجه سال جاری برای این طرح، تکمیل مطالعات سد مخزنی «گدارخوش» و پیگیری در جهت اخذ ماده ۲۳ و شروع عملیات اجرایی این طرح که بیش از ۶ هزار هکتار از اراضی مهران را زیر کشت خواهد برد را از فعالیت‌های سال گذشته عنوان کرد و گفت: اجرای سد مخزنی «گلال» تسریع شده و به زودی عملیات آبگیری آن آغاز خواهد شد.

مدیرعامل آب منطقه‌ای استان ایلام گفت: تکمیل کانال اصلی «فکه» که تأمین کننده آب ۲۲ هزار هکتار از اراضی دشت فکه خواهد بود، سرعت گرفته و به زودی به بهره‌برداری خواهد رسید.

مدیرعامل آب منطقه‌ای استان با بیان اینکه یکی از کارکردهای سدهای مخزنی کنترل و مهار سیلاب‌های مخرب است، گفت: شرکت آب منطقه‌ای در بارش‌های بی‌سابقه سال جاری به نحو مطلوبی از این کارکرد استفاده کرد و بدون اینکه چالشی برای تأمین آب پیش روی استان باشد به خوبی این سدها توانستند سیلاب‌های مهیب و بی‌سابقه را بدون اینکه به پایین دست خسارت وارد شود، مهار کنند.

پوراحمد با تاکید بر اینکه، سدهای استان در بهترین شرایط پایداری هستند و آب دریاچه‌های آنها از لحاظ کمی و کیفی در شرایط کامل و مطلوبی قرار دارند، تصریح کرد: با رهاسازی سد ایلام از تخلیه کننده تحتانی هم بخشی از رسوب سد تخلیه شد و هم آب بی‌کیفیت لایه‌های تحتانی به طور کامل تخلیه و با آب تازه جایگزین شد.

وی در پایان گفت: به جز شهر ایلام، آب شرب مابقی شهرها و روستاهای استان از آب زیرزمینی تأمین می‌گردد و کاهش آب زیرزمینی حاصل سال‌ها خشکسالی و افزایش بی‌رویه برداشت از این منابع مهم و استراتژیک است وبا یک یا چند سال ترسالی این کمبود تجمعی چند ساله جبران نمی‌شود و از هم استان‌های عزیز می‌خواهیم همچنان صرفه‌جویی و مصرف بهینه را مد نظر داشته باشند.

نظرات ارسال نظر